Amazon sluit Mechanical Turk na 21 jaar

Amazon Web Services trekt op 30 september de stekker uit Mechanical Turk, het platform waar mensen sinds 2005 kleine digitale klusjes deden voor een paar dollarcent per stuk. CNBC meldde het besluit op 25 augustus. Het einde van de dienst die Jeff Bezos ooit “artificial artificial intelligence” noemde heeft een wrange logica: het werk dat mensen er deden gaat nu naar de modellen die ze zelf hebben helpen trainen.

Van schaakautomaat tot datafabriek

De naam verwijst naar de achttiende-eeuwse schaakautomaat waarin een mens verstopt zat. AWS lanceerde het platform in november 2005, ruim voordat Fiverr en Freelancer bestonden. Opdrachtgevers zetten er microtaken uit: audio transcriberen, foto’s labelen, enquetes invullen, korte teksten samenvatten. De beloning liep per taak, vaak enkele centen. Voor sociale wetenschappers werd het een standaardinstrument om proefpersonen te werven, voor AI-labs een goedkope bron van geannoteerde data. In 2018 koppelde AWS het aan SageMaker, zodat mensen de trainingsdata van neurale netwerken konden nakijken.

De afbouw liep al maanden

De sluiting komt niet uit de lucht vallen. The Register schreef begin juli dat AWS het platform per 30 juli 2026 dichtgooide voor nieuwe klanten en verhuisde naar de categorie “Services in Maintenance”. Bestaande klanten konden voorlopig door. Op de fora van Mechanical Turk-werkers ging het toen al langer over teruglopend werkaanbod en over accounts die zonder uitleg werden opgeheven, wat de groep beschikbare werkers verder uitdunde.

De werkers gebruikten zelf al AI

Er zit een pijnlijke wending in het verhaal. Onderzoekers van EPFL, Veniamin Veselovsky, Manoel Horta Ribeiro en Robert West, herhaalden in 2023 een samenvattingstaak op Mechanical Turk. Via toetsaanslagdetectie en classificatie van synthetische tekst schatten ze dat 33 tot 46 procent van de crowdworkers een taalmodel inzette. Hun paper heet “Artificial Artificial Artificial Intelligence”. De menselijke referentiedata waarop onderzoek en modelevaluatie leunden, waren dus voor een deel zelf machinaal. Dat probleem groeide daarna alleen maar: uit Pew-onderzoek blijkt dat een derde van nieuwe webpagina’s sporen van AI draagt.

Wat ervoor in de plaats komt

AWS verwijst klanten door naar SageMaker Ground Truth en naar externe crowdsourcingdiensten. Het duurdere deel van de datamarkt was al verschoven naar aanbieders die getrainde annotatoren en domeinexperts leveren, met contracten en kwaliteitscontrole in plaats van anonieme microtaken. Amazon blijft ondertussen investeren in AI-gereedschap voor ontwikkelaars, getuige de stap om GPT-5.6 in Kiro beschikbaar te maken.

Wat betekent dit

Voor organisaties die data laten labelen is de praktische les kort: check of je leverancier over een jaar nog bestaat, en vraag hoe die borgt dat mensen het werk daadwerkelijk zelf doen. Wie referentiedata inkoopt om modellen te beoordelen, heeft weinig aan materiaal dat door een ander model is geschreven. Voor de arbeidsmarkt is Mechanical Turk een vroeg voorbeeld van een patroon dat zich nu op grotere schaal herhaalt. Werk wordt eerst opgeknipt in kleine, meetbare stukjes, daarna neemt software die stukjes over. Dat proces is inmiddels zichtbaar op kantoor, waar een op de vijf werknemers taken van collega’s aan AI geeft. Of dat per saldo iets oplevert, staat nog open: onderzoek naar AI-ontslagen wijst eerder de andere kant op.