Frankrijk: drie AI-bedrijven bezitten 84% van agentmarkt
De Franse mededingingstoezichthouder maakt zich zorgen over wie straks de markt voor AI-agenten in handen heeft. In een advies dat de Autórite de la concurrence op 17 juli publiceerde, staat dat OpenAI, Google en Anthropic samen goed zijn voor ruim 84 procent van de wereldwijde markt voor deze systemen. Bloomberg en vakblad ppc.land besteedden er deze week opnieuw aandacht aan.
Wat de toezichthouder onderzocht
Het onderzoek begon op 8 januari 2026 en de aanpak was ongewoon praktisch. De toezichthouder bouwde eigen AI-agenten en legde die 550 vragen over online winkelen voor. Daarna registreerde het team precies welke websites de agenten bezochten en welke bronnen ze aanhaalden. Het uiteindelijke advies telt inclusief bijlagen meer dan 3.700 pagina’s (bron: Bloomberg). Daarmee is het een van de meest gedetailleerde stukken die een Europese waakhond tot nu toe over dit onderwerp heeft gemaakt.
AI-agenten zijn systemen die zelfstandig taken uitvoeren, van producten vergelijken tot bestellingen plaatsen. Ze bouwen voort op de agentische taken waarin de nieuwste modellen steeds beter worden. Ook bedrijfssoftware schuift die kant op, zoals bij de autonome bedrijfsagenten die grote leveranciers nu uitrollen.
De risico’s die Parijs ziet
Volgens de Autórite de la concurrence kan de verschuiving van chatbots naar zelfstandige agenten de digitale economie verder concentreren rond een handvol verticaal geïntegreerde bedrijven. De waakhond wijst op platformisering, op disintermediatie en op het risico dat algoritmes onderling prijzen op elkaar gaan afstemmen (bron: Concurrences). Wie de agent levert, bepaalt namelijk welke winkels en aanbieders een consument te zien krijgt. Dat geeft zo’n aanbieder veel invloed over de keuzes die erachter schuilgaan.
Wat de waakhond wil
De toezichthouder roept niet op tot een nieuwe wet, maar tot volledige handhaving van de regels die er al zijn, gecombineerd met interoperabiliteit en open standaarden. Gebruikers moeten volgens Parijs makkelijk kunnen wisselen van agent en hun data kunnen meenemen. De timing valt samen met de EU AI Act, waarvan de transparantieplicht op 2 augustus ingaat. Ook Italië kijkt kritisch naar de sector, getuige het onderzoek naar Microsoft 365 en Copilot.
Wat betekent dit
Voor bedrijven en consumenten die AI-agenten gaan gebruiken, draait het advies om een simpele vraag: heb je straks nog echt iets te kiezen? Als een paar Amerikaanse aanbieders de toegangspoort tot online winkelen en diensten controleren, verschuift de macht van de winkel naar de agent. Frankrijk zet dit thema op de Europese agenda, wat aansluit bij de bredere roep om Europese AI-soevereiniteit. Of het bij waarschuwen blijft of dat er handhaving volgt, moet de komende maanden blijken.
