ChatGPT zet volwassenen per ongeluk in tienermodus
OpenAI heeft de leeftijdsschatting van ChatGPT wereldwijd uitgerold, en sindsdien melden volwassen abonnees dat ze in de tienerversie zijn beland. TechRadar beschrijft gebruikers met een langlopend Pro-abonnement die plots geen gesprek meer kunnen voeren over volwassen onderwerpen. Het systeem dat minderjarigen moet beschermen, blijkt in de praktijk ook mensen van ver boven de achttien te vangen.
Welke signalen de schatter meeweegt
De inschatting hangt niet aan de opgegeven geboortedatum. In de eigen uitleg over leeftijdsvoorspelling noemt OpenAI een mix van accountgegevens en gedrag: de leeftijd van het account zelf, de tijdstippen waarop iemand chat, de onderwerpen die langskomen en soms een analyse van het taalgebruik. Volgens TechRadar lopen vooral verse accounts en late-avondgebruikers risico, ook als ze al jaren betalen. OpenAI erkent zelf dat de schatting fout kan gaan.
Terugdraaien kost een selfie of een ID
Wie ten onrechte in de tienermodus zit, kan dat aanpassen via Instellingen en dan Account. OpenAI schreef bij de introductie op X dat volwassenen daar hun leeftijd kunnen bevestigen. Die controle loopt via Persona, een externe verificatiedienst die vraagt om een selfie, om een overheidsdocument of om allebei. Daar zit de pijn voor een deel van de gebruikers: je moet meer persoonsgegevens afstaan dan bij het aanmaken van het account nodig was, alleen om terug te krijgen wat je al had. Verifieerde gebruikers kunnen zich daarna afmelden voor verdere leeftijdsvoorspelling.
Waarom OpenAI dit toch doorzet
De tienerversie ging op 18 augustus live, zoals we schreven in ons bericht over ChatGPT for Teens. Studiemodus staat er standaard aan, het model mag geen romantische taal of koosnaampjes gebruiken tegen tieners en er gelden strengere filters rond zelfbeschadiging, eetstoornissen en seksueel materiaal. NBC News meldde eerder dat OpenAI leeftijdsvoorspelling en verificatie bewust als paar inzet, omdat een opgegeven geboortedatum weinig waard is zodra iemand liegt. Politiek gezien komt dat goed uit: Amerikaanse staten stapelen inmiddels chatbotwetten op die leeftijdscontrole verplicht stellen.
Wat betekent dit
Voor gebruikers in Nederland is de vraag praktisch: wat doe je als ChatGPT je ineens als scholier behandelt? Je kunt de beperking accepteren of een identiteitsbewijs uploaden bij een partij die je niet zelf hebt gekozen. Dat tweede is precies het soort afweging waar de AI Act-transparantieplicht en de AVG scherp op zijn, want een gezichtsopname voor leeftijdscontrole is gevoeliger materiaal dan een e-mailadres. OpenAI heeft er zelf ook belang bij dat het onderscheid klopt, aangezien het bedrijf deze week advertenties in 31 Europese landen aanzet en adverteerders willen weten wie ze voor zich hebben.
Voor organisaties die ChatGPT breed uitrollen is er een concreter aandachtspunt. Als medewerkers op gedeelde of nieuwe accounts werken, kan de schatter een deel van hen in de tienerversie duwen en antwoorden inperken zonder dat iemand doorheeft waarom. Wie merkt dat het model opeens terughoudender reageert, doet er goed aan eerst naar de accountstatus te kijken voordat het aan het model wordt geweten.
