Moody’s ziet systeemrisico in AI-leveranciers van banken

Kredietbeoordelaar Moody’s legt de vinger op een kwetsbaarheid die banken zelf zelden hardop benoemen: bijna de hele sector bouwt zijn AI op dezelfde paar fundamenten. In een analyse waarover The Guardian op 9 augustus berichtte, spreekt het bureau van een systemische afhankelijkheid van een kleine groep aanbieders van AI-modellen en cloudinfrastructuur.

Iedereen huurt bij dezelfde partijen

De formulering van Moody’s is weinig omfloerst. De afhankelijkheid van de meeste financiële instellingen van “een relatief kleine set aanbieders van fundamentele AI-modellen en cloudcomputing” dreigt volgens het bureau een systemische afhankelijkheid te creëren. Banken kopen hun taalmodellen bij een handvol leveranciers, onder wie OpenAI en Anthropic, en draaien de toepassingen op cloudplatforms van een even klein clubje. Gaat er bij één zo’n aanbieder iets mis, dan zit het probleem binnen een uur bij klanten in meerdere sectoren tegelijk. In zijn bredere digitale-economie-outlook wijst Moody’s op de storingen bij AWS en Azure, die precies dat patroon lieten zien.

De schaal maakt het scherper. Uit een Brits overheidsrapport van januari 2026 blijkt dat ruim 75 procent van de financiële bedrijven in de Londense City AI gebruikt. Dat sluit aan bij wat we eerder zagen bij de AI-uitgaven van Nederlandse bedrijven en bij de meting dat bedrijven het aantal AI-agenten in een jaar verdrievoudigden.

Prijsmacht is de tweede zorg

Naast uitval noemt Moody’s expliciet het risico van leveranciersafhankelijkheid: een dominante groep model- en infrastructuuraanbieders kan na verloop van tijd de prijs van AI-diensten bepalen. Dat raakt banken op een vervelend moment, want de investeringen lopen door. Lloyds Banking Group trekt onder topman Charlie Nunn 13 miljard pond uit voor technologie en mikt op 2 miljard pond aan kostenbesparingen. Wie zijn kredietbeoordeling, klantcontact en fraudedetectie eenmaal op één modelstack heeft gezet, onderhandelt bij de volgende prijsronde vanuit een lastige positie.

Moody’s ziet ook een effect aan de klantkant. Als AI het vergelijken en overstappen makkelijker maakt, wordt spaargeld beweeglijker en kan een bank sneller deposito’s kwijtraken dan gewend.

Toezichthouders schuiven aan

Het bureau verwacht dat toezichthouders zich sterker gaan richten op operationele weerbaarheid en op concentratie bij derde partijen in de AI-keten. Die druk komt niet uit het niets. Op 24 juli waarschuwde Moody’s al dat de investeringsgolf van hyperscalers, geraamd op 785 miljard dollar in 2026 en een biljoen dollar in 2027, de vrije kasstroom van Amazon, Meta en Alphabet uitholt. Dezelfde partijen die banken bedienen, zetten dus zelf hun balans onder spanning. Ook Intel haalde deze week 15 miljard dollar op om mee te kunnen in die race, en in Washington loopt intussen een onderzoek naar Chinese cloudtoegang tot AI-chips.

Wat betekent dit

Voor Nederlandse financiële instellingen is de boodschap praktisch: leg vast welke processen op welke modelleverancier draaien en test wat er gebeurt als die een dag onbereikbaar is. Een tweede model achter de hand houden kost geld en levert pas iets op bij een storing of een prijsverhoging, maar het is precies de afweging die Moody’s op tafel legt. Wie nu alleen op snelheid stuurt, koopt over twee jaar een afhankelijkheid terug die dan veel duurder is om te ontrafelen. De discussie over waar die rekencapaciteit fysiek terechtkomt loopt daar dwars doorheen.