AI-adoptie stijgt snel, maar echte winst blijft uit

Steeds meer bedrijven zetten AI in, maar weinige halen er echt rendement uit. Dat blijkt uit een rapport dat onderzoeksbureau Strand Partners in opdracht van AWS uitvoerde. In het Verenigd Koninkrijk gebruikt nu 64 procent van de organisaties AI, vorig jaar was dat nog 52 procent. De groei zit in de breedte, niet in de diepte.

Tweederde gebruikt AI, een kwart benut het echt

Van de bedrijven die AI inzetten, is maar 24 procent doorgedrongen tot wat AWS het gevorderde niveau noemt: AI die verweven zit in de kernprocessen en in de besluitvorming. Dat aandeel groeide in een jaar tijd met slechts een procentpunt. De rest blijft hangen bij losse toepassingen zoals een chatbot of wat tekstgeneratie.

Het verschil in opbrengst is fors. Organisaties die AI gebruiken om werkprocessen te herontwerpen en nieuwe diensten te bouwen, melden gemiddeld 68 procent efficientiewinst. Bij de basisgebruikers blijft dat steken op 40 procent, schrijft Computer Weekly op basis van hetzelfde onderzoek. AWS becijfert dat het dichten van die kloof de Britse economie tot 2030 zo’n 35 miljard pond extra groei kan opleveren.

De rem zit in vaardigheden, niet in techniek

Opvallend is waar het stokt. Bijna de helft van de organisaties (49 procent) noemt een tekort aan digitale vaardigheden de grootste barriere, tegen 46 procent een jaar eerder. Bedrijven wachten gemiddeld acht maanden om een digitale functie in te vullen en zijn bereid 41 procent meer salaris te betalen voor mensen die met AI overweg kunnen.

Dat beeld past bij wat we eerder zagen rond de keuze van bedrijven voor goedkopere, efficientere AI en bij de snel stijgende uitgaven aan AI-agents. De techniek is er, en ze wordt goedkoper. Wat ontbreekt is het vermogen om er werk mee te herontwerpen. Tools als Microsoft 365 Copilot staan op miljoenen bureaus, maar een licentie verandert nog geen werkproces. Accenture kwam in eigen onderzoek tot een vergelijkbare conclusie: de adoptie in het VK is breed, maar leidt nog nauwelijks tot productiviteitswinst over de hele organisatie.

“De meeste bedrijven kopen eerst de tool en denken pas daarna na over de mensen. Draai dat om. Zolang een team niet echt leert prompten en de output durft te beoordelen, blijft zelfs het beste model een dure gadget.”

Aldus Leon Tindemans, AI-expert en Copilot- & ChatGPT-trainer met vijftien jaar ervaring als ondernemer. Wie medewerkers echt mee wil krijgen, kan terecht bij de training prompts schrijven voor AI van TTM Communicatie.

Wat dit betekent

Voor Nederlandse bedrijven is de les herkenbaar. AI aanschaffen is het makkelijke deel, mensen leren er goed mee werken is het echte project. Wie medewerkers traint in prompten, in het beoordelen van AI-output en in het herinrichten van processen, haalt aantoonbaar meer uit dezelfde modellen dan wie het bij een abonnement laat. Dat verklaart ook waarom het zakelijke gebruik van AI hard groeit terwijl de echte transformatie achterblijft. De winst ligt klaar. Of een organisatie hem pakt, hangt af van vaardigheden, niet van een volgend model.