Frankrijk investeert 655 miljoen euro in eigen AI

Frankrijk trekt 655 miljoen euro extra uit voor kunstmatige intelligentie en bouwt één gespreksassistent voor de hele rijksoverheid. Premier Sébastien Lecornu maakte het plan op dinsdag bekend via X, vlak voor de opening van de techbeurs Viva Tech in Parijs.

Eén chatbot voor een miljoen ambtenaren

De kern van het plan is een soevereine gespreksassistent voor zo’n miljoen rijksambtenaren, meldt persbureau Reuters in een bericht dat onder meer door The Star werd overgenomen. De assistent moet helpen met het dagelijkse papierwerk: het stroomlijnen van bepaalde juridische procedures, ondersteuning bij subsidieaanvragen van onderzoekers en het schuiven met documenten dat een groot deel van de werkdag opslokt. Daarnaast komt er een aparte chatbot voor de staatszorgverzekeraar Ameli en een nieuw platform dat de toegang tot overheidsdata vereenvoudigt.

Het woord waar de Franse regering steeds op terugvalt is “soeverein”: een instrument dat in Frankrijk is gebouwd en gehost, in plaats van gehuurd bij een Amerikaanse aanbieder. Volgens The Next Web draait het plan dan ook nadrukkelijk om controle over de eigen infrastructuur, niet alleen om kostenbesparing.

“Niet vertrouwen op buitenlandse instrumenten”

Lecornu liet er geen misverstand over bestaan waarom Parijs dit zelf wil doen. “We kunnen ofwel onderworpen worden aan de AI-revolutie, ofwel er zelf de leiding in nemen”, schreef hij. En: “We kunnen niet vertrouwen op instrumenten die door buitenlandse mogendheden zijn ontwikkeld. Frankrijk moet over eigen instrumenten beschikken.”

Die toon past in een breder Europees gevoel van afhankelijkheid. Eerder bleek hoe kwetsbaar dat is toen een Amerikaanse exportban op Anthropic-modellen ook Europa raakte. Tegelijk worstelt de EU met de handhaving van haar eigen regels, getuige de moeizame start van het wetenschappelijk panel achter de EU AI Act.

Veel geld, maar in verhouding bescheiden

655 miljoen euro klinkt fors, maar het bedrag valt in het niet bij wat de Amerikaanse techreuzen uitgeven. Microsoft alleen al rekent voor 2026 op 190 miljard dollar aan investeringen. De analisten van Gartner schatten dat de wereldwijde AI-bestedingen dit jaar richting 2,6 biljoen dollar gaan. De Franse inzet is dus eerder een gerichte zet om grip te houden dan een poging om die schaal te evenaren.

De vraag is ook welk onderliggend model de assistent gaat aandrijven. Frankrijk heeft met Mistral een eigen speler van naam, en juist die keuze bepaalt straks hoe “soeverein” het project werkelijk is. Daarover liet de premier zich nog niet uit.

Wat betekent dit?

Voor Nederlandse organisaties is dit meer dan Frans nieuws. Het laat zien dat overheden AI niet langer als experiment behandelen, maar als basisinfrastructuur waarover ze zelf willen beslissen. Wie nu nadenkt over AI-beleid, ontkomt niet aan de vraag waar data staat en wie aan de knoppen zit. De keuze tussen snel een Amerikaanse dienst afnemen of zelf bouwen, gaat de komende jaren in heel Europa op tafel liggen, ook in Den Haag.