Fed: AI is nu het grootste risico voor het financiële stelsel
3 min. leestijd

Fed: AI is nu het grootste risico voor het financiële stelsel

Het Amerikaanse financiële veld ziet AI inmiddels als de grootste bedreiging voor de stabiliteit van het stelsel. Dat blijkt uit het halfjaarlijkse Financial Stability Report dat de Federal Reserve op vrijdag 13 november uitbracht. Van de ondervraagde marktpartijen noemde 87 procent AI een belangrijk risico. In het voorjaar was dat nog 50 procent.

Wie er zijn gevraagd

De cijfers komen uit een enquête van de Federal Reserve Bank of New York. In september en oktober reageerden 23 contactpersonen, waaronder mensen van banken, broker-dealers, beleggingsfondsen en adviesbureaus. De Fed benadrukt zelf dat het hier om hun opvattingen gaat en niet om het standpunt van de centrale bank. Na AI komen een correctie op risicovolle beleggingen (52 procent), een verdere stijging van de lange rente (48 procent) en cyberaanvallen en de houdbaarheid van de Amerikaanse staatsschuld (beide 43 procent), aldus CNBC.

Drie zorgen rond AI

De respondenten benoemen drie concrete zorgen. De eerste is de hoge waardering van aandelen: vallen de winsten tegen, dan kan dat een flinke koersdaling tot gevolg hebben. Volgens de enquête kan circulaire financiering, waarbij bedrijven elkaars aankopen bekostigen, de verliezen dan verder opdrijven. Dat geldt ook voor het zware leunen op schulden om de AI-uitbouw te bekostigen. Eerder waarschuwden ook het IMF voor een correctie op AI-aandelen en de BIS voor een crash na de investeringsgolf.

De tweede zorg is cyberveiligheid. Veel respondenten zien dat AI de drempel verlaagt voor geavanceerde aanvallen door staten en criminele groepen. Een deel wijst ook op het risico op onbedoelde schade door de krachtigste AI-modellen zelf. Hoe laag die drempel inmiddels is, bleek onlangs toen criminelen AI-agents lieten hacken voor minder dan 1.500 dollar. De derde zorg gaat over ingewikkelde vormen van financiering voor AI-projecten.

Bouwplaats van een groot datacenter met kranen bij zonsondergang

680 miljard dollar aan schuld voor rekenkracht

In een apart hoofdstuk rekent de Fed voor hoe snel de leningen voor datacenters oplopen. Tot oktober 2026 werd er voor meer dan 680 miljard dollar aan schuld uitgegeven voor geavanceerde rekeninfrastructuur. In heel 2023 was dat 130 miljard dollar. Van alle obligaties met een investment grade-rating die niet-financiële bedrijven uitgaven, ging dit jaar zo’n 31 procent naar dit soort projecten. In 2023 was dat minder dan 6 procent.

De uitstaande publieke schuld die samenhangt met rekenkracht schat de Fed op ruim 1,1 biljoen dollar. Het werkelijke bedrag ligt vermoedelijk hoger, want een deel van de deals loopt via private credit en blijft buiten beeld. De Fed legt een verband tussen de huidige golf en de telecominvesteringen van eind jaren negentig. De uitgaven van Amazon, Alphabet, Meta, Microsoft en Oracle versnellen en zouden het tempo van die telecomcyclus binnenkort kunnen overtreffen. Hoe omvangrijk de bouwplannen zijn, liet Goldman Sachs vorige week zien.

Wat betekent dit

De enquête voorspelt geen crash. Ze laat wel zien dat het gesprek over AI in de financiële wereld is gekanteld: van kansen naar de vraag wie de rekening betaalt als de opbrengsten tegenvallen. De Fed noemt het stelsel verder redelijk stabiel, maar wijst erop dat de hefboom bij hedgefondsen op het hoogste niveau sinds 2013 staat. Voor Europese beleggers en pensioenfondsen is dit relevant, want via obligaties en aandelen van grote techbedrijven doen zij direct mee aan die financiering. Wie de AI-markt volgt, legt het volgende rapport in het voorjaar het beste naast deze cijfers.