Wiskundige claimt met Claude bewijs van Riemann-hypothese
3 min. leestijd

Wiskundige claimt met Claude bewijs van Riemann-hypothese

Levent Alpöge, wiskundige bij Anthropic, zegt dat hij samen met Claude een bewijs heeft gevonden voor de Riemann-hypothese. Het gaat om het bekendste open probleem uit de wiskunde, voor het eerst geformuleerd in 1859. Zijn claim zette hij op vrijdag 20 november in een notitie van vier pagina’s op zijn eigen website, meldt persbureau AFP via Phys.org.

Een bewijs dat alleen een computer kan lezen

Een gewoon artikel voor vakgenoten is er nog niet. Het bewijs bestaat uitsluitend als code in Lean, een programma dat wiskundige redeneringen stap voor stap controleert. The Decoder schrijft dat Alpöge de code verdeelde over 14 pakketten. Uitgeprint zou de redenering van Claude meer dan 250.000 pagina’s beslaan. Alpöge schrijft dat dezelfde methode ook de veel bredere gegeneraliseerde Riemann-hypothese bewijst.

Over de rolverdeling is hij open. Hij bepaalde de richting en begon met een vereenvoudigd model. Toen het om het echte probleem ging, liet Claude hem vlak voor de finish ver achter zich, aldus The Decoder. Welke versie van Claude hij precies gebruikte, staat niet in de berichtgeving. Alpöge geeft toe dat hij de wiskunde eromheen nog niet volledig beheerst. Een leesbare versie voor mensen wil hij de komende maanden schrijven.

Wiskundige kijkt bij zonsopgang uit het raam van een oude bibliotheek

Eerste controles vallen gunstig uit

Andrew Sutherland van MIT liet de Lean-code op vrijdag zelf draaien. Hij schat de kans dat er iets mis is op vrijwel nul, zo schrijft The Next Web op basis van Scientific American. Getaltheoreticus James Maynard (Oxford) is volgens The New York Times voor 98 of 99 procent zeker. Eén vraag blijft open: of de stelling aan het begin wel goed in code is vertaald. Is die vertaling net iets anders dan de echte hypothese, dan bewijst de code iets anders. Experts denken dat ze dat snel kunnen nagaan.

Er klinkt ook kritiek. Brian Conrad van Stanford vindt het tegenover The New York Times onacceptabel dat iemand een bewijs publiceert dat hij zelf niet helemaal begrijpt. Terence Tao schreef op zijn blog dat het tijd kost om het bewijs te doorgronden.

Stanford komt dezelfde dag met een menselijk bewijs

Enkele uren later plaatste Ravi Vakil, wiskundige op Stanford en voorzitter van de American Mathematical Society, op zijn blog een concept van Alessandro Masullo. Dat stuk bewijst de gegeneraliseerde hypothese zonder enige hulp van AI. Ongeveer acht uur later vulde Vakil zijn bericht aan: lezers hadden problemen in het concept gevonden, deels met hulp van AI-modellen. Zelf doet hij geen uitspraak over de juistheid.

Het tijdstip van Alpöges aankondiging valt op. Ze kwam een dag na de beursgang van Anthropic op Nasdaq. Alpöge noemt dat ongelukkig, maar ontkent dat het om een pr-actie gaat. In augustus meldde Anthropic al dat Claude een bekende ondergrens rond de Riemann-hypothese had verbeterd, zonder de hypothese zelf te bewijzen.

Wat betekent dit

Klopt het bewijs, dan heeft een taalmodel het belangrijkste deel geleverd van de oplossing voor een probleem waar wiskundigen al 167 jaar op vastlopen. Officieel is het nog niet. Het Clay Mathematics Institute keert 1 miljoen dollar uit voor een oplossing, maar pas na publicatie in een tijdschrift met peer review en twee jaar kritische toetsing. Wel is duidelijk dat bewijzen in Lean de discussie veranderen. Na de ruzie over het Navier-Stokes-bewijs en het AI-bewijs voor de Euler-vergelijkingen draait het minder om de vraag of een computer het bewijs controleert en meer om de vraag of mensen het nog kunnen volgen.