EU AI Act: deadlines verschoven, markering blijft

De Europese AI-wet krijgt een andere kalender. Sinds 27 juli 2026 is de Digital Omnibus on AI van kracht, en die schuift een aantal deadlines door. Voor bedrijven die AI inzetten verandert er minder dan de koppen doen vermoeden.

Welke deadlines zijn verschoven

Volgens regulation-ai.eu gaat het om vier data. De regels voor zelfstandige hoog-risicosystemen (Annex III, denk aan AI bij werving of onderwijs) gaan van 2 augustus 2026 naar 2 december 2027. Hoog-risicosystemen die in gereguleerde producten zitten (Annex I) schuiven van 2 augustus 2027 naar 2 augustus 2028. Lidstaten krijgen tot 2 augustus 2027 om een nationale sandbox op te zetten.

De vierde verschuiving is minder opgevallen. Aanbieders van systemen die al op de markt waren, hebben tot 2 december 2026 om gegenereerde content te markeren. Dat staat in de toelichting op artificialintelligenceact.eu. Het gaat om synthetische audio, beeld, video en tekst.

Wat niet verandert

De transparantieplicht uit artikel 50 geldt sinds 2 augustus 2026. De verboden praktijken (sinds februari 2025) en de regels voor algemene AI-modellen (sinds augustus 2025) blijven ook staan. Het juridisch blog van Hunton, dat de inwerkingtreding beschrijft, noemt bovendien twee nieuwe verboden: systemen die niet-consensuele intieme beelden maken en systemen die kindermisbruikmateriaal genereren. Het Hunton-artikel vermeldt ook dat het AI Office meer toezichtsbevoegdheden krijgt over algemene AI-modellen, en dat vereenvoudigde documentatie nu ook voor middelgrote bedrijven geldt.

Regulation-ai.eu vat het zo samen: de uitstel verandert wanneer je klaar moet zijn, niet wat klaar zijn betekent. Wie nu begint met inventariseren, houdt het straks zelf in de hand.

Markering raakt meer aan dan je denkt

Wie beeld of tekst met AI maakt, moet dat straks machineleesbaar kunnen aantonen. Technieken bestaan al. Google DeepMind plaatst bijvoorbeeld een onzichtbaar watermerk in AI-eiwitten, en onderzoekers bouwden een optische chip die vijftien deepfakes tegelijk herkent. Hoe overtuigend synthetisch beeld inmiddels is, bleek uit de test van Tavus, waar de helft van de testers Griffin niet doorhad.

Ook buiten Brussel wordt de lat hoger gelegd. New York eist keuring en een killswitch voor AI. Bedrijven met klanten aan beide kanten van de oceaan krijgen dus te maken met meerdere regimes tegelijk.

Wat betekent dit

Voor een gemiddeld Nederlands bedrijf is 2 december 2026 de eerste datum om op te letten, vooral als je zelf content genereert of een tool aanbiedt die dat doet. De hoog-risicoregels komen pas in 2027 en 2028, maar de voorbereiding (welke systemen gebruik je, wie is verantwoordelijk, wat leg je vast) kost tijd. Het uitstel is geen vrijbrief. Het is een jaar extra om het goed te doen.