ASML kan AI-vraag naar chipmachines niet bijbenen

ASML verkoopt meer chipmachines dan ooit en verwacht toch klanten te moeten teleurstellen. Dat bleek woensdag uit de cijfers over het derde kwartaal van 2026. De Veldhovense machinebouwer zet in drie maanden 11,7 miljard euro om en verhoogt voor de derde keer dit jaar de verwachting voor heel 2026. De vraag naar AI-chips is daarbij de motor.

Recordkwartaal met 5 miljard winst

Volgens het persbericht dat ASML bij de Amerikaanse beurswaakhond SEC indiende kwam de nettowinst uit op 4,96 miljard euro, bij een brutomarge van 57,5 procent. Een jaar eerder was de kwartaalomzet nog 7,5 miljard euro. Het bedrijf leverde 121 lithografiesystemen af, waarvan 113 nieuw. Zeventien daarvan waren EUV-machines, de duurste systemen waarmee de meest geavanceerde chips worden belicht. In hetzelfde kwartaal van 2025 waren dat er negen.

Voor het vierde kwartaal rekent ASML op 14,2 tot 15,2 miljard euro omzet. De jaarprognose gaat naar 44 tot 45 miljard euro, waar eerder nog 43 miljard de ondergrens was. Aandeelhouders krijgen een interimdividend van 1,88 euro per aandeel, tegen 1,60 euro vorig jaar. In het kwartaal kocht ASML voor ongeveer 4,1 miljard euro eigen aandelen in.

Capaciteit schiet tekort voor 2027 en 2028

Het opvallendste stuk van het bericht gaat over wat ASML niet kan leveren. Topman Christophe Fouquet schrijft dat de verhoogde verwachtingen van klanten “primair gedreven worden door hun kijk op de omvang en duur van AI-gerelateerde investeringen”. De geplande productie voor 2027 en 2028 zal de vraag “niet volledig dekken”, aldus Fouquet.

ASML had al aangekondigd de capaciteit voor 2027 met 30 procent op te schroeven. Volgens een analyse van StockTitan gaat het om ongeveer 65 EUV-machines per jaar die zo richting de 85 kunnen. Ook dat is niet genoeg: het bedrijf onderzoekt nu een verdere uitbreiding voor 2028. In de toelichtende video zei Fouquet dat sommige klanten al orders willen plaatsen voor 2029 en “soms zelfs 2030”. Een nieuwe langetermijnvisie volgt op een beleggersdag op 10 juni 2027.

ASML publiceert sinds begin dit jaar geen orderbedragen per kwartaal meer. Een indirecte aanwijzing zijn de vooruitbetalingen van klanten op lange termijn. Die liepen volgens StockTitan op tot 9,3 miljard euro, tegen 3,4 tot 3,6 miljard in de vier kwartalen daarvoor.

China weegt minder zwaar

Het aandeel van China in de machineverkoop daalde naar 23 procent, tegen 42 procent een jaar eerder. Financieel directeur Roger Dassen verwacht dat China over heel 2026 rond de 20 procent van de omzet uitkomt, inclusief service. Dat past bij de aangescherpte exportregels waar Washington al maanden over praat, zoals wij eerder schreven over plannen in het Congres om chipcontroles verder aan te scherpen. Chinese chipmakers zoeken intussen eigen wegen, zie de opmars van Huawei ten koste van Nvidia.

Wat betekent dit

De cijfers laten zien hoe ver vooruit chipfabrikanten zoals TSMC, Samsung en Intel plannen. Wie in 2026 orders plaatst voor 2030, rekent op jarenlange groei van AI-datacenters. Dezelfde week maakte Anthropic bekend dat het 16,8 miljard dollar omzette in één kwartaal, wat die verwachting voedt. Toch is er ook een risico: het IMF waarschuwde deze week voor een correctie op AI-aandelen. Als die komt, staan de bestellingen van ASML het eerst onder druk, want machines bestellen kost jaren en annuleren gaat sneller.

Voor Nederland betekent extra capaciteit vooral meer werk in Veldhoven en bij de toeleveranciers eromheen. Eerder onderzocht het bedrijf met TSMC al de overstap naar grotere photomasks, een andere route om meer chips per machine te maken.