Brussel wil minimumeisen voor datacenters, label A tot G komt

De Europese Commissie heeft op 21 september twee stappen tegelijk gezet richting strengere regels voor datacenters. Ze stelde een gedelegeerde verordening vast met een Europees duurzaamheidslabel, en ze opende dezelfde dag een publieke consultatie over bindende minimumeisen. De consultatie loopt twaalf weken en sluit op 14 december 2026, meldt DG Energie van de Commissie. Een wetsvoorstel staat gepland voor het tweede kwartaal van 2027.

Een rapportcijfer voor stroom en water

Het label werkt met twee losse schalen van A tot G: één voor energie, één voor water. De energiescore hangt aan PUE, de verhouding tussen het totale verbruik van een faciliteit en het verbruik van de IT-apparatuur zelf. Een A vraagt een PUE van 1,15 of lager, een G betekent boven 1,9. De waterscore gebruikt WUE, de zoetwateropname per eenheid IT-energie: A vanaf 0,1 of lager, G boven 1,0. Dat staat in de analyse van advocatenkantoor Freshfields.

De drempel voor wie meedoet blijft 500 kW aan geïnstalleerd IT-vermogen, dezelfde grens als de rapportageplicht uit 2024. De labels worden automatisch gegenereerd uit die gerapporteerde data, voor het eerst op 15 augustus 2027 en daarna jaarlijks. Naast de letters komt er informatie op het label over de energiebron (eigen productie, stroomcontracten, kernenergie), de flexibiliteit ten opzichte van het net en of een locatie klaar is voor hergebruik van restwarmte. De cijfers zelf worden niet gecorrigeerd voor klimaat, maar het aantal koeldaggen van een locatie staat er wel bij.

Van meten naar verplichten

Het label zegt nog niets over wat mag. Daarvoor dient de consultatie: die gaat over minimumnormen waar nieuwe en ingrijpend verbouwde faciliteiten aan moeten voldoen. De Commissie heeft nog geen getallen genoemd en zegt dat ze met de eisen de slechtst presterende technieken en werkwijzen wil uitfaseren. De juridische basis ligt in de richtlijn energie-efficiëntie. Wie iets wil inbrengen, heeft tot 14 december.

Die timing valt samen met een bouwgolf. Alibaba Cloud opent in oktober een datacenter in Nederland, en aan de aanbodkant stapelen de contracten zich op: Akamai verkocht Anthropic voor 11,6 miljard dollar aan rekenkracht. Ook de financiering van nieuwe capaciteit gaat hard, zie de 3,9 miljard die Crusoe ophaalde voor AI-fabrieken.

Waarom water hier apart staat

Dat water een eigen schaal krijgt, is opvallend. Veel operators drukken hun PUE omlaag met verdampingskoeling, en dat verbruikt zoet water. Met twee losse letters kan een locatie een A voor energie halen en tegelijk een E voor water. Die keuze maakt de afruil publiek zichtbaar, precies op het moment dat de lasten van datacenters politiek gevoelig worden. In de Verenigde Staten gaat dat debat vooral over de rekening: het Huis wil datacenters zelf laten opdraaien voor netkosten.

Wat betekent dit

Voor wie in Europa AI-capaciteit inkoopt of bouwt, verschuift de planning. Vanaf augustus 2027 ligt er een letter op tafel die klanten, gemeenten en financiers kunnen lezen, en die letter volgt uit data die nu al gerapporteerd wordt. Investeringsbeslissingen voor 2027 en 2028 worden dus genomen zonder dat de minimumeisen vaststaan, terwijl de faciliteiten die nu op de tekentafel liggen er wel onder gaan vallen. Wie koeling en locatie ruim kiest, houdt marge over. Wie nu de goedkoopste route neemt, loopt het risico over twee jaar te moeten verbouwen.